© 2017 Aysetolgaiyiyasam.com - Tüm Hakları Saklıdır.

Şitaki Mantarı ve Faydaları

Coğrafya olarak mantar yetiştirme ve doğada kendiliğinden yetişen mantarlardan faydalanma açısında çok şanslıyız. Zira ülkemizin neredeyse her bir köşesinde kültür mantarcılığı yapılabilmekte ve ağaçlık alanlarda sayısız çeşit doğal mantar yetişmektedir. Bu mantarlardan tanıdıklarımızı, güvenli yerlerden alıp tüketirken, doğada yabani olarak bulunanlar daha çok kırsal kesim insanları tarafından tüketiliyor. Şehirde yaşayanların çoğunluğu birkaç kültür mantarı dışında mantar çeşidi bilmiyor, mantar tüketmekten kaçınıyor. Oysaki bizim bildiklerimizden çok daha fazla sayıda ve farklı çeşitte mantar bulunmaktadır. Bizim pek fazla bilmediğimiz, ancak faydaları saymakla bitmeyen pek çok mantar çeşidinden birisi de şitaki mantarıdır.

Henüz adını daha yeni yeni duymaya başladığımız şitaki mantarının, faydaları aslında yüzyıllardır bilinmekte ve antik tıpta Uzak Doğu başta olmak üzere dünyanın pek çok yerinde sıkça kullanılmaktadır. Şitaki mantarı; protein açısından çok zengin bir besin olmasıyla tanınmakta ve dünyanın en çok tüketilen 2. mantar çeşidi olarak adını duyurmaktadır. Koyu kahverengi renkte olan şitaki mantarı, Shii ağacından toplanan lezzetli bir mantar türüdür. Uzakdoğu mutfağının önemli bir öğesi olan bu mantar, Uzakdoğu ülkelerinde ve Asya’nın tropikal bölgelerinde yabani olarak yetişmektedir. Ancak şitaki mantarının faydalarının daha çok bilinir olmasıyla birlikte çok sık olmasa da aşılama yöntemiyle yetiştirilir hale gelmiştir. Şitaki mantarı ülkemizde kimi zaman “kara mantarı” olarak da adlandırılmakta, market ve manavlarda taze olarak satılırken, aktarlarda çay şeklinde bulunabilir.

Şitaki mantarının besin değerleri

100 gram şitaki mantarı genel olarak;

  • 34 kalori,
  • 0,5 gram yağ,
  • 6,8 gram karbonhidrat,
  • 2,5 gram lif,
  • 2,4 gram şeker,
  • 2,2 gram protein,
  • 9 miligram sodyum,
  • 304 miligram potasyum,
  • 4 miligram niyasin,
  • 1,5 miligram pantotenik asit,
  • 0,2 miligram B6 vitamini,
  • 2 miligram riboflavin,
  • 18 birim D vitamini,
  • 2 miligram manganez,
  • 112 miligram fosfor,
  • 7 miligram selenyum,
  • 1 miligram bakır,
  • 1 miligram çinko,
  • 304 miligram potasyum,
  • 20 miligram magnezyum,
  • 4 miligram demir içermektedir.

Şitaki mantarının faydaları nelerdir?

Protein açısından çok zengin olmasıyla bilinen şitaki mantarı; vitamin ve mineral içeriğinin çok yüksek olmasının yanı sıra, antiviral, antiemflamatuvar ve hatta antifungal özellikleri ile tanınmaktadır. Bunlardan dolayı sayısız faydaları ile geleneksel tıpta şitaki mantarı sıklıkla tercih edilmektedir. En yaygın olarak bilinen faydaları iltihaplanma, tümör oluşumu, kötü bakteriler, zararlı virüslerle de savaşmaya yardımcı olmasıdır. Özellikle de B2, B5 ve B6 vitaminleri bakımından oldukça zengin olan şitaki mantarı, sağlıklı ve dengeli beslenme öğeleri arasında gösterilir. Uzmanlar şitaki mantarının özellikle kolesterolün düşürülmesinde ve makrofaj denilen bağışıklık hücrelerinin güçlendirilmesinde etkili olmasının çok değerli olduğunu belirtmekteler. Şitaki mantarının en yaygın olarak bilinen faydaları aşağıda detaylı olarak anlatılmaktadır.

  • Kalp hastalıklarını önler ve tedavi eder!

Beslenmede yeterince bakır almak kalp sağlığını korumaya yardımcı olur. Şitaki mantarı da sadece bir porsiyon ile günlük bakır ihtiyacını karşılayabilmektedir. Bu özelliğiyle şitaki mantarının kalp hastalıklarını önleyici özelliğinden bahsetmek mümkündür. Zira koroner kalp hastalıkları genel olarak vücuttaki bakır eksikliği durumunda ortaya çıkabilmektedir. Bakır, vücutta doğal olarak üretilmediği için de bakır bakımından zengin besinlerin tüketilmesi çok önemlidir. Bakırın yanı sıra, şitaki mantarının içerdiği fitonütrientler de hücrelerin damar duvarlarına yapışarak plak üretimine sebep olmasını engellemektedir. Bu sayede kan basıncı ve kan dolaşımı düzenlenir, dengelenir.

  • Güçlü bir antioksidan kaynağıdır!

Antioksidanlar, vücudun hastalıklara karşı savaşma gücü, serbest radikallerden kurtulma şansıdır. Bir porsiyon şitaki mantarı tek başına günlük pantotenik asit ihtiyacının % 52’sini, selenyum ihtiyacının ise % 51’ini karşılamaktadır. Bununla birlikte riboflavin, niyasin, çinko, manganez ve ergotionein içeriği ile şitaki mantarı, oksidatif stresin vücuttaki olumsuz etkileriyle savaşmaktadır.

  • Kanser hücreleriyle savaşır!

Şifa kaynağı şitaki mantarının içinde bulunan lentinan adlı protein, kanseri önlemeye yardımcıdır. Bu konuda yapılan araştırmalar lentinan ile tedavi edilen kanserli hastalarda tümör gelişiminin yavaşladığı tespit edilmiştir. Aynı bağlamdaki bir diğer araştırmada da, şitaki mantarı sporlarının karaciğer üzerindeki koruyucu etkileri ve kronik hepatit hastalarındaki kanser önleyici etkiler görülmüştür. Başka araştırma ise şitaki mantarında yer alan lentinan proteininin kanser önleyici tedavilerde kullanılan ilaçların sebep olduğu kromozom hasarını iyileştirmeye yardımcı olduğunu göstermiştir. Bu bakımdan ilaçların yan etkilerine de maruz kalmamak adına kanserin doğal yolla tedavisi için şitaki mantarından faydalanılabilir.

  • Obezite ile savaşır!

Obezite, çağımızın tüm dünyadaki en önemli sağlık sorunlarının başında geliyor. Zira pek çok hastalık, obeziteye bağlı olarak vücutta ortaya çıkıyor. İşte bu bağlamda şitaki mantarında bulunan eritadenin ve beta-glukan gibi maddelerin, hipolipidemik, yani vücutta yağ azaltıcı özelliklere sahip olması çok önemlidir. Şöyle ki; arpa, çavdar ve yulafta da bulunan beta-glukan tokluk hissini arttırarak gıda alım isteğini azaltmakta, besin emilimini geciktirmekte ve plazma lipid seviyelerini düşürerek obeziteyle savaşmaya yardımcı olmaktadır. Bu konuda yapılan bir araştırmaya göre, şitaki mantarı ile beslenen farelerde, vücut ağırlığı artışı şitaki mantarının düşük ve orta yoğunluklu olduğu diyetlerle beslenen farelere göre % 35 daha az olmaktadır. Yani yağ ağırlıklı bir diyete eklendiğinde şitaki mantarı, vücut ağırlığı artışına ve yağ birikimine engel olmaktadır. .

  • Kaliteli bir D vitamini kaynağıdır!

D vitamini, tüm vücut sağlığı için çok önemlidir. Bilinen en güçlü D vitamini kaynağı güneş olmakla birlikte tıpkı diğer mantarlar gibi şitaki mantarı da çok kaliteli bir D vitamini kaynağıdır. Yeterince şitaki mantarı tüketerek; kemik sağlığını güçlendirmek, kalp krizi, diyabet, otoimmün hastalıklar ve kanserin belirli türlerinin ortaya çıkma riski ciddi oranda azaltılabilir. Ayrıca vücuttaki kalsiyum ve fosfor emilimi de artırılabilir.

  • Antimikrobiyal özelliktedir!

Şitaki mantarının diş eti iltihabı üzerindeki etkilerinin, diş eti hastalıkları tedavisinde kullanılan klorheksidin içerikli ilaçlarla kıyaslandığı bir araştırma yapılmıştır. Bu araştırmada, diş eti iltihabı tedavisi gören kişilerin ağız içindeki toplam bakteri ve organizma miktarı incelenmiştir. Araştırma sonucuna göre; klorheksidin içerikli ilaçların tüm organizmalar üzerinde sınırlı bir etkisi bulunmata, şitaki mantarının ise sağlıklı hücrelere zarar vermeden patojenik organizmaların sayısını azaltmaktadır.

  • Bağışıklık sistemini güçlendirir!

Yenilebilir mantarların hemen hepsi bağışıklık sisteminin dostudur. Şitaki mantarı da bağışıklık sistemini güçlendirici özelliklere sahiptir, içerdiği vitamin, mineral ve  faydalı enzimlerle pek çok hastalığın ortaya çıkmasını önler, var olan hastalıklarla da savaşmaya yardımcı olur. Bu konuda yapılan bir araştırmada, şitaki mantarının bağışıklık sistemini güçlendirici etkisinin yüksek olduğu tespit edilmiş, hücre dengeleme fonksiyonlarının yanı sıra bağırsakların fonksiyonlarını güçlendirdiği görülmüştür.

  • Zihinsel fonksiyonları güçlendirir!

Şitaki mantarı çok kaliteli bir B vitamini kaynağı olduğu için zihinsel açıdan güçlendirici, adrenal fonksiyonları destekleyici özelliktedir. B vitamini sayesinde gıdaların içindeki besinlerin kullanılabilir enerji kaynaklarına dönüştürülmesine yardımcı olur ve hormonların doğal olarak düzenlenmesini sağlar.

  • Cilt dostudur!

Şitaki mantarı; selenyum, A ve E vitamini takviyeleriyle birlikte alınırsa; cilt sağlığını korur, akne ve akne kaynaklı yara, iz oluşumunu azaltır. Şöyle ki; 100 gram şitaki mantarında 5,7 miligram selenyum bulunmakta ve bu miktar günlük selenyum ihtiyacının % 8’ini karşılamakta, doğal olarak da akne tedavisine yardımcı olmaktadır.

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir